Alle lof zij Allah en gebeden en vrede zij met de Boodschapper van Allah en zijn familie, metgezellen en degenen die hem bijstonden.

Vele mensen begrijpen niet de ware aard van het vasten. Sommigen besteden hun tijd, gedurende de onthouding van voedsel, drinken en geslachtelijke gemeenschap, aan het volgen van zinloze tv-programma’s en sommigen brengen de onthouding slapend door. Deze mensen benutten de gezegende periode waarin zij zich bevinden niet, laat staan dat zij zich voorbereiden op de komst hiervan. Ook maken mensen het tot een uitbundige gelegenheid voor het maken van lekkernijen en zoetigheden. Wanneer de Ramadaan nadert, begint men al met de voorbereidingen hiervoor. Zij bereiden zich voor door het kopen van voedsel en het bereiden hiervan, zodat zij kunnen bepalen welke maaltijd zij op tafel voorschotelen. Allen zijn werkelijk niet op de hoogte van de ware aard van het vasten in Ramadaan, dat de vierde zuil van de Islaam vormt. Ze halen aanbiddingen en vroomheid uit de maand en maken van de Ramadaan een maand voor hun buiken en ogen.

Een andere groep mensen houdt zich pas bezig met de werkelijke gunsten van de maand Ramadaan wanneer deze reeds is begonnen. Echter, het is verstandiger om zich voor te bereiden op deze gezegende maand voordat zij is aangebroken. Dit in navolging van de vrome voorgangers, die zich gedurende de twaalf maanden van het jaar bezighielden met deze enkele maand.

Anderen zijn zich dus wel bewust van de ware aard van het vasten in de maand Ramadaan. Derhalve beginnen zij vanaf de maand ervoor, genaamd Sha^cbaan, met het voorbereiden en sommigen beginnen zelfs daarvoor.
Hieronder volgen een aantal handelingen die bijdragen aan een goede voorbereiding op de komst van de maand Ramadaan.

Oprecht berouw tonen

Het tonen van berouw is te allen tijde verplicht, maar vanwege het naderen van een grootse en gezegende maand is het nog belangrijker om je te haasten tot het tonen van berouw vanwege de zonden tussen jou en je Heer en tussen jou en andere mensen door het geven van hun rechten. Wanneer dan de gezegende maand begint, kun je met een gerust hart jezelf bezighouden met daden van aanbidding. وَتُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ “En keert jullie allen berouwvol tot Allah, o gelovigen. Opdat jullie zullen welslagen.” (An-Noer, 31)

Er is verhaald van Al-Agharr ibn Yasaar (moge Allah behaagd met hem zijn) dat de Profeet (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) zei: “O mensen, keert berouwvol tot Allah. Waarlijk, ik toon op een dag honderd keer berouw naar Hem.” (Muslim)

Smeekbeden verrichten

Het is bekend van sommige van de voorgangers dat zij gewoon waren om zes maanden, voor aanvang van de Ramadaan, Allah te smeken om hen de maand Ramadaan te doen bereiken. Vervolgens zouden zij de vijf maanden erna Allah smeken om het van hen te accepteren.

De moslim dient zijn Heer te vragen om hem te laten leven tot de Ramadaan en hem te behoeden voor onachtzaamheid gedurende deze maand. Hij dient Allah om hulp te vragen bij het gehoorzamen van Hem gedurende de maand en hij dient Allah te vragen om zijn goede daden te accepteren.
Vraag Allah (Geprezen en Verheven zij Hij) dan ook om jou de maand Ramadaan te doen bereiken terwijl jij in een goede staat van Geloof en gezondheid verkeert.

Vreugde bij het naderen van de gezegende maand

De komst van de Ramadaan is één van de grote gunsten die Allah schenkt aan de moslimdienaar, omdat de Ramadaan tot de goede gelegenheden behoort waarin de poorten van het Paradijs worden geopend en de poorten van de Hel worden gesloten.
Aboe Hurayrah (moge Allah behaagd met hem zijn) heeft verhaald dat de Boodschapper van Allah (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) heeft gezegd: “Als (de maand) Ramadaan is gekomen, gaan de poorten van het Paradijs open en de poorten van het Hellevuur worden gesloten en de duivels worden vastgeketend.” (Al-Bukhaarie en Muslim)
Het is ook de maand van de Qur’aan en van beslissende veldslagen in de geschiedenis van onze godsdienst.

Allah (de Verhevene) zegt: قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَبِرَحْمَتِهِ فَبِذَلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ “Zeg: ‘Met de gunst van Allah en Zijn Barmhartigheid, laten zij zich dan daarmee verheugen. Hij (de gunst) is beter dan wat zij verzamelen.’” (Yoenus, 58)

Vereffening van de nog in te halen verplichte vastendagen

Er is verhaald dat Aboe Salamah zei: “Ik hoorde ^cAa’ishah (moge Allah behaagd met haar zijn) zeggen: ‘Ik zou de plicht dragen van het vasten van (dagen van de vorige) Ramadaan en ik zou niet in staat zijn ze te voldoen, behalve in Sha^cbaan.’” (Al-Bukhaarie en Muslim)

Al-Haafidh ibn Hajar (moge Allah hem begenadigen) heeft gezegd: “Uit haar ijver om dit in Sha^cbaan te doen, kunnen we concluderen dat het niet toegestaan is om het inhalen (van de vastendagen van de maand Ramadaan) uit te stellen tot een andere Ramadaan begint.” (Fath Al-Baarie)

Kennis opdoen

Het vergaren van kennis is een verplichting voor iedere moslim, zoals blijkt uit de welbekende overlevering waarin Anas ibn Maalik (moge Allah behaagd met hem zijn) heeft verhaald dat de Profeet (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) heeft gezegd: “Het vergaren van kennis is een verplichting voor elke moslim.” (Muslim)
De moslim dient ook de regels omtrent het vasten te kennen, zodat hij handelt op basis van kennis en zijn vasten geaccepteerd wordt. Door kennis op te doen, zal hij in staat zijn om de uitspraken over het vasten na te leven en om de deugden van de Ramadaan te begrijpen.

Taken vervullen die je kunnen afhouden van het verrichten van aanbiddingen tijdens Ramadaan dient men te vermijden. Haast je dus om de taken te vervullen die je kunnen afhouden van het verrichten van daden van aanbidding gedurende de Ramadaan.

Familieleden spreken over het vasten

Zitten met familieleden, vrouwen en kinderen om hen te vertellen over de regels betreffende het vasten en om de jeugd aan te moedigen om te vasten, behoort ook tot de handelingen die bijdragen aan een goede voorbereiding op de komst van Ramadaan. Onder de moslims zijn personen die bijvoorbeeld niet weten wat de wijsheden zijn die schuilgaan achter het vasten. Daarom is het verstandig om hen hierin te onderwijzen. Ook de kinderen dienen hierbij niet vergeten te worden, zodat ze aangespoord worden om te vasten. Wellicht zullen ze hierdoor meer liefde voor aanbiddingen ontwikkelen en hun intentie kunnen zuiveren in hun aanbiddingen.

Indien een kind zonder problemen kan vasten, dien je hem ook aan te moedigen om te vasten. Sheikh Al-^cUthaymien (moge Allah hem begenadigen) werd het volgende gevraagd: “Mijn kleine kind staat erop te vasten tijdens de maand Ramadaan, ondanks het feit dat dit schadelijk voor hem kan zijn wegens zijn jonge leeftijd. Is het dan voor mij toegestaan om hem te dwingen te eten?”
Hij antwoordde: “Als hij nog jong is en de volwassenheid niet heeft bereikt, dan is hij niet verplicht te vasten. Kan hij echter zonder problemen toch vasten, dan dient hij hiertoe opgedragen te worden. De metgezellen pleegden hun kinderen namelijk op te dragen te vasten. Het is zelfs overgeleverd dat als deze kinderen van de honger begonnen te huilen, de metgezellen hen dan speelgoed gaven als afleiding. Staat het daarentegen vast dat het vasten het kind schade berokkent, dan dient hij hiervan weerhouden te worden. Als het al zo is dat Allah ons verbiedt om jonge kinderen hun bezittingen te overhandigen uit vrees dat zij dit verkwanselen, dan heeft het weerhouden van deze kinderen van het zichzelf toebrengen van lichamelijk letsel een grotere voorrang. Dit dient echter wel op een zachtaardige manier te gebeuren en niet met de harde hand, want het is niet gewenst om hardvochtig te zijn in het opvoeden van de kinderen.” (Madjmoe^c fataawaa Al-^cUthaymien, 19/83)

Het klaarzetten van boeken

Men kan sommige boeken klaarzetten die thuis gelezen kunnen worden of aan de imaam van de moskee gegeven kunnen worden, zodat hij eruit kan voorlezen aan de bezoekers van de moskee tijdens de Ramadaan. Aangezien de moskee veelvuldig wordt bezocht in de Ramadaan, zijn er veel mensen die daar de woorden van de imaam horen en er kennis vergaren. Daarnaast kan men ook thuis zijn tijd nuttig spenderen door boeken te lezen die betrekking hebben op de godsdienst.

Het vasten voorbereiden

Men kan zich voorbereiden op de verplichte vasten van Ramadaan door een deel van de maand Sha^cbaan¹ vrijwillig te vasten.
Er is verhaald dat ^cAa’ishah (moge Allah behaagd met haar zijn) heeft gezegd: “De Boodschapper van Allah (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) was gewoon te vasten totdat wij zeiden: ‘Hij zal niet zijn vasten verbreken.’ En hij was gewoon niet te vasten totdat wij zeiden: ‘Hij zal niet vasten.’ En ik heb de Boodschapper van Allah (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) nooit een volledige maand zien vasten behalve de Ramadaan en ik zag hem het meest vasten in Sha^cbaan.” (Al-Bukhaarie en Muslim)

Er is verhaald dat Usaamah ibn Zayd zei: “Ik zei: ‘O Boodschapper van Allah, ik zie jou niet een maand van de maanden vasten zoals je vast in Sha^cbaan.’ Hij zei: ‘Dat is een maand die de mensen over het hoofd zien tussen Radjab en Ramadaan. En waarlijk het is een maand waarin de daden van de mensen worden opgeheven tot de Heer der werelden. En ik houd ervan dat mijn daden opgeheven worden terwijl ik vastende ben.’”²

Deze overlevering verklaart de wijsheid achter het vasten in Sha^cbaan, namelijk dat het een maand is waarin daden worden opgeheven tot Allah.
Sommige geleerden hebben ook een andere wijsheid vermeld, namelijk dat dit vasten te vergelijken is met de sunnah-gebeden die voor het verplichte gebed verricht worden. Dit omdat zij de ziel voorbereiden en stimuleren om het verplichte te verrichten. Hetzelfde kan dus gezegd worden over het vasten van Sha^cbaan vóór de Ramadaan.

Het lezen van de Qur’aan

Salamah ibn Kuhayl zei: “Er werd gezegd dat Sha^cbaan de maand van de Qur’aanlezers was.” En zo zou ^cAmr ibn Qays bij het binnentreden van Sha^cbaan zijn winkel sluiten en tijd vrijmaken voor het lezen van de Qur’aan.

Aboe Bakr Al-Balkhie zei: “De maand Radjab³ is de maand van het zaaien, de maand Sha^cbaan is de maand van het besproeien van het gezaaide, en de maand Ramadaan is het oogsten van het gezaaide.”
Hij zei ook: “De gelijkenis van de maand Radjab is die van de wind, de gelijkenis van Sha^cbaan is die van de wolken en de gelijkenis van Ramadaan is die van de regen; wie niet zaait en plant in Radjab en niet besproeit in Sha^cbaan, hoe wil deze oogsten in Ramadaan?
Nu is Radjab verstreken, dus wat ga jij doen in Sha^cbaan als je op zoek bent naar Ramadaan?

Dit is de toestand van de Profeet (Allah’s gebeden en vrede zij met hem) en de vroege generaties van deze gemeenschap in deze gezegende maand, dus wat ga jij doen?”

Gebaseerd op een artikel van IslamQA

¹ Sha^cbaan is de maand voor Ramadaan en het is de achtste maand van de Islamitische kalender.
² Annasaa’ie en hasan verklaard door Imaam Al-Albaanie in Sahieh Annasaa’ie.
³ De maand Radjab is de maand voor Sha^cbaan en het is de zevende maand van de Islamitische kalender.